دسته بندی مطالب

نه به فرمایشی‌نویسی در ادبیات متعهد

ادبیات ایران

در عرصه ادبیات اغلب منتقدین، سفارشی نویسی را نه‌تنها تأیید نمی‌کنند بلکه آن را شماتت کرده و تصریح می‌کنند که ساحت ادبیات دور از سفارش پذیر بودن است.

به گزارش مشرق، رضا رسولی از فعالان عرصه کتاب و ادبیات در مطلبی نوشت:

یکی از موضوعاتی که در تمام سال‌های گذشته موضوع نقد و نظر بسیاری از منتقدین و کارشناس‌های عرصه ادبیات قرارگرفته است سفارشی نویسی یا به عبارت روشن‌تر تولید و عرضه آثار ادبی ازجمله شعر و داستان و متن ادبی به سفارش دستگاه‌های فرهنگی است.

در این عرصه اغلب منتقدین، سفارشی نویسی را نه‌تنها تأیید نمی‌کنند بلکه آن را شماتت کرده و تصریح می‌کنند که ساحت ادبیات دور از  سفارش پذیر بودن است.

از دیگر سو عموم آثاری که به سفارش مراکز و دستگاه‌های کشورمان خلق می‌شوند مضمون و محتوایی مانند روایت تاریخ اسلام یا انقلاب اسلامی یا دفاع مقدس دارند و در یک‌کلام در زمره ادبیات متعهد می‌گنجد.

این در حالی است که در طول تاریخ ادبیات کشور سفارش دادن موضوعات برای تولید آثار ادبی سابقه دارد و اتفاقاً از ورای این سفارش‌ها برخی محصولات ادبی ماندگار خلق‌شده است.

آنچه دراین‌باره باید موردتوجه قرار گیرد تمایز قائل شدن بین سفارشی نویسی و فرمایشی نویسی است. به این معنا که تاریخ یک ملت برای حفظ و نگه‌داری از بلای تحریف نیازمند روایت صحیح است و این صحت روایت با رفتار مسئولانه دستگاه‌های فرهنگی در قبال اتفاق‌های عظیم مانند دفاع مقدس و انقلاب اسلامی در تولید و توسعه ادبیات متعهد شکل می‌گیرد.

در این میان آنچه باید مرز پرهیز قرار گیرد فرمایشی نویسی است. یعنی سفارش مضامین پراهمیت صرفاً بر مبنای ذوقیات مدیران سازمانی یا باهدف ارائه گزارش کار بدون در نظر گرفتن اولویت‌ها و نگارش آثار توسط نویسندگانی که تخصص و مهارت لازم را ندارند و بر اساس روابط شخصی انتخاب می‌شوند.

در فرمایشی نویسی الزاماً بیان حقیقت و روایت واقعیت منظور نظر نیست بلکه تأمین نظر فرد یا دستگاه فرمایش کننده تنها اولویت است. در این مدل خاص ادبی خالق اثر عملاً در قامت یک میرزا بنویس یا حتی قلم به مزد سراپا گوش ظاهر می‌شود که صرفاً رسالت خود را نگارش آنچه به او فرموده‌اند می‌داند.

در این فرآیند کمتر اثری از ذوق ادبی و ظرافت‌های هنری پدیدار می‌شود و اثر خلق‌شده علاوه بر محتوای مخدوش و مغشوش امکان ایجاد ارتباط با مخاطب را نمی‌یابد و در یک‌کلام اثر و آثار فرمایشی تولید می‌شوند تا به یک گزارش کار اداری تبدیل شوند.

واضح است آثاری که با این شرایط خلق بشنوند نه‌تنها کمکی به روایت صحیح و البته جذاب موضوعات پراهمیت نمی‌کنند بلکه مصداق روشنی از فرمایشی نویسی مخرب خواهند بود و جایگاهی در جریان ادبیات اثرگذار نخواهند داشت و حتی در توزیع و معرفی نیز  با اقبال و استقبال روبه‌رو نخواهد شد.

چگونه ادبیات مردسالار ایران، به زنان فرصت حضور داد؟/ تیشه برخی از رمان‌ها به ریشه فرهنگ

۲۸ دی ۱۳۹۸
  به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، انقلاب اسلامی در حالی چهلمین سالگرد پیروزی خود را پشت‌سر گذاشت و قدم به دهه‌ پنجم حیات خود...

بایرامی: رمان می‌نویسم اما چاپ نمی‌کنم/ امیرخانی: تلخ‌ترین خبر برایم این است که بایرامی ننویسد

۲۵ دی ۱۳۹۸
    به گزارش خبرگزاری فارس، جلسه رونمایی از کتاب «درخت ابریشم بی‌حاصل» با حضور محمدرضا بایرامی، قاسمعلی فراست، رضا امیرخانی و جمعی از...

«خداحافظ سردار»؛ عنوان همایش ادبی سوختگان وصل در سال آینده

۲۵ دی ۱۳۹۸
  به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس، با توجه به توصیه رهبر انقلاب برای برگزاری برنامه‌های گسترده برای سپهبد شهید حاج قاسم...

روایتی از زندگی شهید قاسم سلیمانی به قلم رضا رسولی نگارش می‌شود

۱۵ دی ۱۳۹۸
  به گزارش خبرنگار مهر، رضا رسولی با اعلام این خبر تصریح کرد شهید سلیمانی در بین فرماندهان دفاع مقدس و جبهه مقاومت از ویژگی‌های...

سروده هایی از شاعران در سوگ شهید سپهبد قاسم سلیمانی

۱۵ دی ۱۳۹۸
    “سالها مجاهدت مخلصانه و شجاعانه در میدانهای مبارزه با شیاطین و اشرار عالم، و سالها آرزوی شهادت در راه خدا، سرانجام سلیمانی...

شهادت حق آن بزرگمرد بود

۱۵ دی ۱۳۹۸
  به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری فارس؛ درپی شهادت سردار قاسم سلیمانی و جمعی از همرزمانش در عملیات تروریستی ارتش متجاوز آمریکا علیرضا قزوه...

راهی که شهید قاسم سلیمانی رفت درست‌ترین مسیر ممکن بود

۱۵ دی ۱۳۹۸
  اکبر صحرایی نویسنده در گفت‌وگو با خبرنگار کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس ضمن تسلیت شهادت سپهبد قاسم سلیمانی اظهار داشت: سردار سلیمانی فرد...

این نفسِ انباشته، چون رعدی در آستانه خروش و انتقام است

۱۵ دی ۱۳۹۸
  به گزارش خبرنگار کتاب و ادبیات خبرگزاری فارس، احمد شاکری از نویسندگان، پژوهشگران و منتقدان ادبی کشورمان به مناسبت شهادت سپهبد شهید حاج...